Home Loan EMI Late Payment: હોમ લોન મોટાભાગના લોકો માટે જીવનનો સૌથી મોટો નાણાકીય નિર્ણય હોય છે. પરંતુ જો EMI સમયસર ચૂકવવામાં વિલંબ થાય તો માત્ર પેનલ્ટી જ નહીં, પરંતુ ક્રેડિટ સ્કોર અને ભવિષ્યની લોન ક્ષમતા પર પણ અસર પડી શકે છે. ઘણીવાર લોકો માનતા હોય છે કે એકાદ EMI મોડું ભરવાથી ખાસ કંઈ નહીં થાય, પરંતુ બેંકોના નિયમો અનુસાર મોડું ચુકવણું ગંભીર ગણાય છે. ચાલો સમજીએ કે EMI મોડું ભરવાથી શું પરિણામ આવી શકે છે અને કેવી રીતે સમયસર સાવચેતી રાખી શકાય.
EMI મોડું ભરશો તો શું થાય છે
જ્યારે EMI નિર્ધારિત તારીખે ભરાતી નથી ત્યારે બેંક “પેનલ ઇન્ટરેસ્ટ” અથવા “લેટ પેમેન્ટ ચાર્જ” લગાવી શકે છે. સામાન્ય રીતે બાકી રકમ પર વધારાનો વ્યાજ દર લાગુ પડે છે. ઉપરાંત, ચુકવણી 30 દિવસથી વધુ મોડું થાય તો તે ક્રેડિટ બ્યુરોને રિપોર્ટ થઈ શકે છે, જે તમારા CIBIL સ્કોરને અસર કરે છે.
બેંકના નિયમો શું કહે છે
ભારતમાં લોન અને રિકવરી સંબંધિત માર્ગદર્શિકા Reserve Bank of India દ્વારા જારી કરવામાં આવે છે. બેંકો અને NBFC પોતાની નીતિ મુજબ પેનલ્ટી ચાર્જ નક્કી કરે છે, પરંતુ ગ્રાહકને અગાઉથી શરતો અંગે જાણ કરવામાં આવે છે. લાંબા સમય સુધી EMI ન ભરાય તો ખાતું NPA તરીકે જાહેર થઈ શકે છે અને કાનૂની કાર્યવાહી પણ શક્ય બને છે.
CIBIL સ્કોર પર કેવી અસર પડે છે
એક EMI 30 દિવસથી વધુ મોડું ભરવાથી પણ CIBIL સ્કોર ઘટી શકે છે. સતત 2-3 EMI મિસ થાય તો ક્રેડિટ હિસ્ટરી ખરાબ બને છે, જેના કારણે ભવિષ્યમાં લોન અથવા ક્રેડિટ કાર્ડ મેળવવામાં મુશ્કેલી પડે છે. સારો સ્કોર જાળવવો નાણાકીય રીતે ખૂબ મહત્વનો છે.
કેવી રીતે બચી શકાય
EMI ઓટો-ડેબિટ અથવા ECS સેટ કરવી. ખાતામાં પૂરતું બેલેન્સ રાખવું. જો તાત્કાલિક નાણાકીય મુશ્કેલી હોય તો બેંક સાથે વાતચીત કરીને રિસ્ટ્રક્ચરિંગ અથવા મોરેટોરિયમ વિકલ્પ વિશે પૂછપરછ કરવી. સમયસર સંવાદ રાખવાથી મોટો દંડ ટાળી શકાય છે.
Conclusion: હોમ લોન EMI મોડું ભરવાથી માત્ર લેટ ફી જ નહીં પરંતુ લાંબા ગાળે નાણાકીય વિશ્વસનીયતા પર પણ અસર પડે છે. Reserve Bank of Indiaની માર્ગદર્શિકા મુજબ બેંકો કડક કાર્યવાહી કરી શકે છે. તેથી EMI સમયસર ચૂકવવી અને મુશ્કેલી હોય તો તરત બેંકનો સંપર્ક કરવો શ્રેષ્ઠ છે. થોડું આયોજન તમને ભારે દંડ અને ક્રેડિટ સ્કોરના નુકસાનથી બચાવી શકે છે.
Disclaimer: આ લેખ સામાન્ય માહિતી માટે તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. પેનલ્ટી ચાર્જ અને નિયમો બેંક મુજબ બદલાઈ શકે છે. ચોક્કસ માહિતી માટે પોતાની બેંકની લોન એગ્રીમેન્ટ અને શરતો તપાસવી જરૂરી છે.