UPI Failed Payment Compensation: ડિજિટલ પેમેન્ટનો વ્યાપ વધતા UPI ટ્રાન્ઝેક્શન હવે રોજિંદા જીવનનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ બની ગયા છે. આવા સમયમાં ટ્રાન્ઝેક્શન ફેલ થવું અથવા રકમ કપાઈ જવા છતાં રિસીવરને ન પહોંચવી જેવી સમસ્યાઓ ઘણીવાર જોવા મળે છે. હવે એવી માહિતી સામે આવી રહી છે કે નિર્ધારિત પરિસ્થિતિમાં ફેલ થયેલા UPI પેમેન્ટ માટે બેંક તરફથી વળતર આપવામાં આવી શકે છે. UPI સેવા National Payments Corporation of India (NPCI) દ્વારા સંચાલિત થાય છે અને Google Pay તથા PhonePe જેવી એપ્સ તેના પ્લેટફોર્મ પર કાર્ય કરે છે.
ફેલ UPI પેમેન્ટમાં શું સમસ્યા થાય છે
ઘણા વખત ટ્રાન્ઝેક્શન દરમિયાન ટેક્નિકલ ભૂલ, સર્વર સમસ્યા અથવા બેંક ડાઉનટાઇમને કારણે પેમેન્ટ ફેલ થઈ જાય છે. કેટલીકવાર રકમ ખાતામાંથી કપાઈ જાય છે પરંતુ સામેવાળા ખાતામાં જમા થતી નથી. આવી સ્થિતિમાં સામાન્ય રીતે રકમ 24 થી 48 કલાકમાં આપોઆપ પરત આવે છે, પરંતુ જો વિલંબ થાય તો ગ્રાહકને ફરિયાદ નોંધાવવાની જરૂર પડે છે.
વળતર ક્યારે મળી શકે
NPCI અને RBI માર્ગદર્શિકા મુજબ, જો બેંક અથવા સિસ્ટમની ભૂલને કારણે રિફંડમાં અનાવશ્યક વિલંબ થાય, તો બેંક ગ્રાહકને નક્કી કરેલી દર મુજબ વળતર આપી શકે છે. કેટલીક માર્ગદર્શિકામાં રોજના નિર્ધારિત રકમ (જેમ કે ₹100 પ્રતિ દિવસ) પ્રમાણે વળતરનો ઉલ્લેખ હોય છે, પરંતુ આ શરતો અને સમયમર્યાદા મુજબ લાગુ પડે છે. દરેક કેસમાં આપોઆપ વળતર મળતું નથી; નિયમો અનુસાર યોગ્ય કારણ અને સમયગાળો જરૂરી છે.
ફરિયાદ કેવી રીતે કરવી
જો UPI પેમેન્ટ ફેલ થઈ અને રકમ સમયસર પરત ન આવે, તો સૌપ્રથમ સંબંધિત એપ (Google Pay/PhonePe)માં “Help” અથવા “Raise a Request” વિકલ્પ દ્વારા ફરિયાદ નોંધાવવી જોઈએ. સાથે સાથે પોતાની બેંકમાં પણ ફરિયાદ કરી શકાય છે. ટ્રાન્ઝેક્શન ID અને સ્ક્રીનશોટ જેવી વિગતો આપવી જરૂરી છે. જો નિર્ધારિત સમયગાળા બાદ પણ સમસ્યા ઉકેલાય નહીં તો બેંકિંગ ઓમ્બુડ્સમેન પાસે પણ ફરિયાદ કરી શકાય છે.
ગ્રાહકોએ શું સાવચેતી રાખવી
ટ્રાન્ઝેક્શન કરતી વખતે મજબૂત ઇન્ટરનેટ કનેક્શન રાખવું, એક જ ટ્રાન્ઝેક્શન વારંવાર ન કરવું અને અજાણ્યા લિંક્સથી દૂર રહેવું મહત્વપૂર્ણ છે. દરેક પેમેન્ટ પછી SMS અથવા એપ નોટિફિકેશન દ્વારા સ્ટેટસ ચકાસવો જોઈએ.
Conclusion: Google Pay અને PhonePe જેવા પ્લેટફોર્મ પર UPI પેમેન્ટ ફેલ થવાની સ્થિતિમાં ગ્રાહકો માટે નિર્ધારિત નિયમો હેઠળ વળતર મળવાની જોગવાઈ હોઈ શકે છે. જો રિફંડમાં વિલંબ થાય તો સમયસર ફરિયાદ નોંધાવવી જરૂરી છે. ડિજિટલ પેમેન્ટ સુરક્ષિત બનાવવા માટે સાવચેતી અને યોગ્ય પ્રક્રિયા અનુસરવી આવશ્યક છે.
Disclaimer: આ લેખ સામાન્ય માહિતી માટે તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. UPI ટ્રાન્ઝેક્શન, રિફંડ અને વળતર સંબંધિત નિયમો RBI અને NPCIની સત્તાવાર માર્ગદર્શિકા મુજબ બદલાઈ શકે છે. ચોક્કસ અને તાજી માહિતી માટે પોતાની બેંક અથવા સત્તાવાર પેમેન્ટ એપનો સંપર્ક કરવો જરૂરી છે.
